Soi Bệnh
Cúm mùa: phân biệt với cảm lạnh, cách phòng và khi nào cần đi khám
Đang khỏe bỗng sốt, ho, đau mỏi khắp người: cúm mùa thường đến đột ngột như vậy, còn cảm lạnh đến từ từ. Bạch Bạch soi 3D đường đi của virus cúm từ mũi, họng xuống tới phổi, điểm lại dấu hiệu cúm mùa, cách phòng cúm mùa cho cả nhà và những dấu hiệu cần đi khám ngay. Lưu lại để mở ra khi nhà có người ốm.
Trả lời nhanh
Cúm mùa là gì?
Cúm mùa là bệnh nhiễm trùng đường hô hấp cấp do virus cúm gây ra. Tin vui là phần lớn người bệnh tự khỏi sau khoảng 1–2 tuần. Riêng ho và mệt có thể kéo dài thêm vài tuần.
Điểm chính
- Và người có bệnh mạn tính như hen, tiểu đường, bệnh tim, hay suy giảm miễn dịch.
- Triệu chứng thường xuất hiện khoảng 2 ngày sau nhiễm virus, có thể 1 đến 4 ngày.
- Virus lây chủ yếu qua giọt bắn khi người bệnh ho, hắt hơi hoặc nói chuyện.
- Phụ nữ mang thai, trẻ nhỏ, người trên 65 tuổi, người có bệnh mạn tính càng nên tiêm.
- Kháng sinh không diệt được virus cúm, nên không giúp khỏi cúm nhanh hơn.
- Ở trẻ em: thở nhanh, khó thở, co giật, lơ mơ hay sốt cao, đưa đi khám ngay.
Trong bài này
Vì sao không nên bỏ qua
Cúm mùa nguy hiểm thế nào?
Cúm mùa là bệnh nhiễm trùng đường hô hấp cấp do virus cúm gây ra. Tin vui là phần lớn người bệnh tự khỏi sau khoảng 1–2 tuần. Riêng ho và mệt có thể kéo dài thêm vài tuần.
Nhưng một số người bị biến chứng, như viêm phổi. Cúm cũng có thể làm bệnh mạn tính nặng thêm. Ví dụ, người bị hen có thể lên cơn hen khi mắc cúm.
Nhóm dễ bị cúm nặng gồm trẻ dưới 5 tuổi, người từ 65 tuổi, phụ nữ mang thai. Và người có bệnh mạn tính như hen, tiểu đường, bệnh tim, hay suy giảm miễn dịch.
Triệu chứng thường gặp
Dấu hiệu cúm mùa là gì?
Dấu hiệu hay gặp của cúm là sốt, ho, đau họng, đau mỏi người và mệt. Ho thường là ho khan, và đôi khi kéo dài từ 2 tuần trở lên. Nhưng không phải ai bị cúm cũng sốt.
Một số người bị nôn, tiêu chảy, gặp ở trẻ em nhiều hơn người lớn. Triệu chứng thường xuất hiện khoảng 2 ngày sau nhiễm virus, có thể 1 đến 4 ngày. Cúm thường đến đột ngột, còn cảm lạnh thường đến từ từ.
Cúm do loại virus khác gây ra, và thường nặng hơn cảm lạnh.
Nguyên nhân và cơ chế
Vì sao bị cúm mùa?
Virus cúm có bốn loại, nhưng chủ yếu cúm A và cúm B gây các đợt cúm mùa. Virus lây chủ yếu qua giọt bắn khi người bệnh ho, hắt hơi hoặc nói chuyện. Ít gặp hơn là chạm tay vào đồ vật có virus, rồi đưa lên mũi, miệng, mắt.
Người bệnh dễ lây cho người khác nhất trong mấy ngày đầu bị bệnh. Cúm lây nhanh ở nơi đông người, như trường học và nhà dưỡng lão. Ở vùng nhiệt đới, cúm có thể xuất hiện quanh năm, không chỉ mùa đông.
Vào cơ thể, virus xâm nhiễm mô ở mũi và họng. Đôi khi, virus đi tiếp xuống khí quản, phế quản, tới tận phổi. Viêm phổi do cúm có thể do chính virus, hoặc do nhiễm thêm vi khuẩn.
Cách phòng ngừa
Phòng ngừa cúm mùa thế nào?
Cách phòng cúm tốt nhất là tiêm vắc xin cúm. Vắc xin cúm cần tiêm nhắc lại mỗi năm, không phải tiêm một lần là đủ. Vì chủng virus cúm thay đổi theo từng năm, vắc xin cũng được cập nhật hằng năm.
Từ 6 tháng tuổi trở lên có thể tiêm, theo tư vấn của cơ sở y tế. Phụ nữ mang thai, trẻ nhỏ, người trên 65 tuổi, người có bệnh mạn tính càng nên tiêm. Rửa tay thường xuyên bằng xà phòng và nước.
Và tránh đưa tay lên mắt, mũi, miệng. Khi ho, hắt hơi, hãy che bằng khăn giấy rồi bỏ khăn vào thùng rác. Không có khăn thì ho vào khuỷu tay, đừng ho vào bàn tay.
Tránh tiếp xúc gần với người đang ốm.
Xử trí tại nhà
Bị cúm mùa thì xử trí thế nào?
Người bị cúm nên nghỉ ngơi và uống nhiều nước. Khi ốm, hãy ở nhà và hạn chế gặp người khác. Nên ở nhà tới khi triệu chứng đỡ dần, và hết sốt ít nhất 24 giờ.
Tức là hết sốt mà không phải dùng thuốc hạ sốt. Kháng sinh không diệt được virus cúm, nên không giúp khỏi cúm nhanh hơn. Chỉ bác sĩ quyết định dùng kháng sinh khi có nhiễm khuẩn kèm theo.
Còi Đỏ: khi nào cần đi khám ngay
Dấu hiệu nào cần đi khám ngay?
Ở người lớn, khó thở hoặc hụt hơi là phải đi khám ngay. Đau hoặc tức ngực, hoặc ho ra máu, cần đi cấp cứu ngay. Co giật, hoặc yếu lả, thấy rất mệt cũng cần đi khám ngay.
Sốt hoặc ho đã đỡ rồi lại quay lại, hay nặng hơn, cũng phải đi khám ngay. Người thuộc nhóm nguy cơ cao mà có triệu chứng cúm, nên liên hệ bác sĩ sớm. Triệu chứng rất nặng, không đỡ hoặc nặng dần lên, cũng nên đi khám.
Khó thở nhiều hay đau ngực, hãy gọi 115 hoặc đến cơ sở y tế gần nhất. Ở trẻ em: Thở nhanh, khó thở, co giật, lơ mơ hay sốt cao, đưa đi khám ngay.
Hỏi nhanh
- Cúm mùa bao lâu thì khỏi?
- Phần lớn người bệnh tự khỏi sau khoảng một đến hai tuần; riêng ho và mệt có thể kéo dài thêm vài tuần. Triệu chứng rất nặng, không đỡ hoặc nặng dần thì nên đi khám.
- Cúm mùa khác cảm lạnh thế nào?
- Cúm do loại virus khác gây ra, thường đến đột ngột và nặng hơn cảm lạnh, còn cảm lạnh thường đến từ từ. Virus cúm có thể ảnh hưởng tới tế bào nằm sâu trong phổi.
- Bị cúm khi nào phải đi khám ngay?
- Khi khó thở, hụt hơi, đau tức ngực, ho ra máu, co giật, yếu lả, hoặc sốt, ho đã đỡ rồi lại quay lại. Trẻ thở nhanh, lơ mơ, sốt cao cũng cần đưa đi khám ngay.
Xem video: Cúm mùa
Nguồn tham khảo
- WHO – Influenza (seasonal) (28/2/2025)
- CDC – About Influenza (xét duyệt 26/2/2026)
- CDC – Signs and Symptoms of Flu (xét duyệt 26/8/2024)
- CDC – How Flu Spreads (xét duyệt 17/9/2024)
- CDC – Preventing Seasonal Flu (cập nhật 1/9/2026)
- NHS – Flu (xét duyệt 3/2/2026)
- MSD Manual (bản cho người bệnh) – Influenza (Flu) (xét duyệt 7/2026)
- MedlinePlus – Flu (xét duyệt 23/7/2024)
- MedlinePlus – Flu (chủ đề sức khỏe)
- Mô hình 3D mũi, họng, khí quản, phế quản, phổi: BodyParts3D, © The Database Center for Life Science licensed under CC Attribution 4.0 International
Lưu ý y khoa
Nội dung tổng hợp để tham khảo, không thay thế chẩn đoán và điều trị của bác sĩ. Nếu bạn đang có triệu chứng, hãy đến cơ sở y tế; trường hợp khẩn cấp, gọi 115.
Bình luận
Bình luận trên trang sắp mở. Bạn có thể bình luận dưới video trên YouTube.
Nhận bài mới
Mỗi khi có video và bài viết mới, BodyRangers gửi bạn một email ngắn. Xác nhận hai bước, huỷ bằng một chạm.
Đăng ký qua email sắp mở. Trong lúc chờ, theo dõi kênh YouTube để không lỡ video mới.